การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคปคืออะไร
ศูนย์ : ศูนย์กระดูกสันหลัง
บทความโดย : นพ. ปริญญา บุณยสนธิกุล
โรคโพรงกระดูกสันหลังตีบแคบ (Spinal Stenosis) เกิดจากความเสื่อมตามธรรมชาติของร่างกาย เมื่อกระดูกสันหลังเสื่อม จะมีการพอกของแคลเซียม ทำให้ข้อกระดูกต่าง ๆ ใหญ่ขึ้นและเส้นเอ็นต่าง ๆ หนาตัวขึ้น เพื่อให้รองรับน้ำหนักได้มากขึ้น โดยกระดูกและเส้นเอ็นที่หนาตัวขึ้นในบางกรณีอาจทำให้โพรงกระดูกสันหลัง ซึ่งมีเส้นประสาทวิ่งอยู่ด้านในเกิดการตีบแคบและทำให้เกิดการกดทับเส้นประสาทขึ้นได้ เพื่อบรรเทาอาการกดทับในไขสันหลังหรือรากประสาทโดยการสร้างพื้นที่มากขึ้นภายในช่องบรรจุไขสันหลัง สามารถทำได้ด้วยวิธีการผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป
สารบัญ
การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคปเป็นอย่างไร
การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป (Patient Instruction for Endoscopic Lumbar Decompression) เป็นวิธีการผ่าตัดกระดูกสันหลังที่มีแผลเล็กและเจ็บน้อย เพื่อคลายการกดทับของเส้นประสาทออก ไม่ว่าจะเป็นการกดทับจากหมอนรองกระดูกปลิ้นหรือการบีบรัดจากกระดูกข้อต่อและเส้นเอ็นด้วยกล้องเอ็นโดสโคป โดยเลนส์ของเอ็นโดสโคปจะอยู่ที่ปลายกล้องเปรียบเสมือนดวงตาของศัลยแพทย์อยู่ในตัวผู้ป่วย ทำให้ศัลยแพทย์สามารถมองเห็นความผิดปกติได้อย่างชัดเจน แม่นยำเลือกตัดออกเฉพาะส่วนที่ทำให้เกิดปัญหา
การปฏิบัติตัวก่อนผ่าตัดต้องทำอย่างไร
การเตรียมตัวสำหรับการผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป ได้แก่
- แพทย์จะตรวจสุขภาพของท่านเพื่อพร้อมในการผ่าตัด เช่น การตรวจเลือดและเอกซเรย์
- ท่านควรอาบน้ำชำระร่างกายให้สะอาดในวันที่ทำการผ่าตัด
- งดน้ำและอาหารก่อนการผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป 6-8 ชั่วโมงตามคำแนะนำของแพทย์
- หากท่านรับประทานยาจำพวกแอสไพริน วิตามินอี ควรหยุดอย่างน้อย 7 วันก่อนการผ่าตัด
ขั้นตอนการผ่าตัดเป็นอย่างไร
การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป มีขั้นตอนดังนี้
- ศัลยแพทย์จะทำการกรีดเปิดแผลเล็ก ๆ บริเวณหลังของผู้ป่วยและสอดกล้องเอ็นโดสโคปเข้าไปในช่องโพรงกระดูกสันหลัง
- จากนั้นจะสอดเครื่องมือ ผ่าตัดอื่น ๆ ผ่านตัวกล้องเอ็นโดสโคป เพื่อตัดชิ้นส่วนที่กดทับเส้นประสาทออก ไม่ว่าจะเป็นจากหมอนรองกระดูกที่ปลิ้นหรือจากกระดูกข้อต่อและเส้นเอ็น ที่บีบรัด โดยไม่ต้องตัดเลาะกล้ามเนื้อส่วนที่ดีออก
- การผ่าตัดจะใช้ยาดมสลบและใช้เวลาในห้องผ่าตัดประมาณ 1-2 ชั่วโมง
การปฏิบัติหลังผ่าตัด
ผู้ป่วยสามารถลุกเดินได้ทันทีภายหลังจากการผ่าตัด และควรพักฟื้นในโรงพยาบาลประมาณ 9-12 ชั่วโมง ควรหลีกเลี่ยงการแอ่นหลัง งอตัวการยกของหนัก หรือการบิดเอี้ยวลำตัวมากเกินไปเป็นเวลา 6 สัปดาห์
ผลสำเร็จของการผ่าตัด
การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป เป็นการรักษาอาการปวดหลังร้าวลงขา หรือปวดบริเวณน่องเวลาเดิน รักษาอาการชา และอ่อนแรง ทั้งนี้รวมถึงปัญหาทางระบบประสาทอื่น ๆ ที่เกิดจากเส้นประสาทถูกกดทับเป็นเวลานานการผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคป พบว่ามีผลสำเร็จในระดับที่ดีและดีเยี่ยมถึง 95 เปอร์เซ็นต์ โดยอาการปวดขาดีขึ้น 90-95 เปอร์เซ็นต์
คำถามที่พบบ่อยการผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบ
1:เมื่อไหร่ที่ต้องตัดสินใจผ่าตัดผ่านกล้อง Endoscope?
ตอบ: เมื่อการรักษาแบบไม่ผ่าตัด อาทิ ทานยา การทำกายภาพ ไม่ได้ผลนานกว่า 6-12 สัปดาห์ หรือเริ่มมีอาการอันตราย เช่น ขาอ่อนแรง เดินได้ระยะทางสั้นลงมาก ปวดเรื้อรังและรุนแรง หรือเริ่มกลั้นปัสสาวะและอุจจาระไม่ได้
2:การผ่าตัดผ่านกล้องเอ็นโดสโคป (Endoscope) ต่างจากการผ่าตัดแบบเปิดอย่างไร?
ตอบ: การผ่าตัดโรคโพรงประสาทตีบแคบผ่านกล้องเอ็นโดสโคปใช้แผลขนาดเล็กเพียง 8 มิลลิเมตร แพทย์จะสอดกล้องเข้าไปตัดเฉพาะส่วนที่กดทับเส้นประสาทโดยตรง ทำให้เสียเลือดน้อย ไม่ทำลายกล้ามเนื้อหลัง และฟื้นตัวได้เร็วกว่าการผ่าตัดแบบเปิดดั้งเดิม
3:เมื่อผ่าตัดโรคโพรงกระดูกสันหลังตีบแคบผ่านกล้อง Endoscope แล้วจะกลับมาเดินได้ปกติไหม?
ตอบ: ส่วนใหญ่ผู้ป่วยจะสามารถลุกเดินได้ภายใน 24 ชั่วโมงหลังผ่าตัด และอาการปวดร้าวลงขาจะทุเลาลงทันที ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของการกดทับเส้นประสาทก่อนการผ่าตัด
โรคโพรงกระดูกสันหลังตีบแคบเกิดจากกระดูกเสื่อมจนไปทับเส้นประสาท หากมีอาการปวดรุนแรงหรือขาอ่อนแรง การผ่าตัดผ่านกล้องเอ็นโดสโคปคือทางเลือกในการรักษาที่มีประสิทธิภาพ ช่วยบรรเทาอาการเจ็บปวดได้อย่างตรงจุด แผลเล็ก ลดภาวะแทรกซ้อน และฟื้นตัวได้รวดเร็ว จึงทำให้ผู้ป่วยสามารถกลับมาใช้ชีวิตปกติได้เร็วขึ้น
ปรึกษาปัญหาสุขภาพ
ไม่เสียค่าใช้จ่าย
บทความทางการแพทย์ศูนย์กระดูกสันหลัง
